Copy

Open Monumentendag Utrecht – Nieuwsbrief nr. 7 (februari 2017)

Beste monumentenliefhebber, 

Hierbij ontvangt u het zevende nummer van de Nieuwsbrief Open Monumentendag Utrecht. De Open Monumentendag Utrecht zal dit jaar plaatsvinden op zaterdag 9 september.

Met deze Nieuwsbrief willen wij u op de hoogte houden van nieuws en wetenwaardigheden rond de Open Monumentendag. De Nieuwsbrief verschijnt 3 à 4 keer per jaar.
De Nieuwsbrief is bedoeld voor alle deelnemers aan de Open Monumentendag, sponsors  en fondsen, erfgoedorganisaties en andere betrokkenen en belangstellenden. Als u het niet op prijs stelt deze nieuwsbrief te ontvangen kunt u zich onderaan het bericht afmelden.

Inhoud van deze Nieuwsbrief: 

  • Van de voorzitter
  • Thema 2017: Boeren, burgers, buitenlui en De Stijl 
  • Plaatsen van ontmoeting en verandering 
  • Rietveld: Het Nieuwe Bouwen en De Stijl 

Beste monumentenliefhebbers,

De Open Monumentendag van 2016 ligt al weer een tijdje achter ons. Rond het thema Iconen & Symbolen waren in Utrecht vele bijzondere monumenten opengesteld. Meer dan vijftienduizend bezoekers wisten de weg naar al die monumenten te vinden. Deels ook langs de I AM Dan Brown puzzelroute, waar onze hoofdsponsor AM een mooie prijs in de vorm van een reischeque aan had verbonden. Het leidde tot veel enthousiaste reacties.

Inmiddels zijn wij al weer volop bezig met de organisatie van de Open Monumentendag 2017. Wij willen daarbij het jaarthema  'Boeren, Burgers en Buitenlui' verbinden met De Stijl, die dit jaar centraal staat in Utrecht.
 
Wij zullen het vanaf dit jaar in de voorbereiding zonder twee van onze trouwe krachten moeten doen. Zowel Fred Vogelzang als Froukje van der Meulen hebben onlangs afscheid genomen van de organisatie van de Open Monumentendag. Langs deze weg wil ik hen nogmaals enorm bedanken voor hun inzet. Beiden hebben lange tijd een belangrijke bijdrage geleverd aan het succes van de Open Monumentendag: Froukje ruim vijf jaar en Fred meer dan veertien jaar.
Gelukkig kan ik laten weten dat wij drie heel goede opvolgers hebben gevonden: Eva Schoonhoven, Justa Vuister en Teun Bonenkamp. Ik heet hen allen hartelijk welkom binnen de organisatie van de Open Monumentendag Utrecht en heb er alle vertrouwen in dat zij erin zullen slagen het belangrijke werk van Fred en Froukje over te nemen.
 
Inmiddels zijn wij weer volop bezig met de voorbereidingen van de editie van dit jaar. Met deze nieuwsbrief laten wij alvast iets daarvan zien. Rest mij u veel leesplezier te wensen.
 
Harm Janssen
Voorzitter Open Monumentendag Utrecht
 

Boeren, burgers, buitenlui en De Stijl
 
'Boeren, burgers en buitenlui!'  De uitdrukking verwijst naar een tijd dat stad en platteland nog strikt gescheiden werelden waren, en vreemdelingen zich slechts toegang tot de stad konden verwerven via streng gecontroleerde stadspoorten. Tegelijk was de stad eeuwenlang de plek waar boeren, burgers en buitenlui juist samenkwamen: voor handel, geloof, vertier of andere zaken. Stad en platteland waren elkaars tegenpolen, maar ook van elkaar afhankelijk. Dat veranderde in de 19e eeuw snel.  Stadswallen verloren hun functie, steden breidden zich steeds meer uit over het omringende platteland, boeren werden burgers, en steeds meer burgers werden buitenlui. Het meest recente voorbeeld is wel Leidsche Rijn, waar ons thema dit jaar veel aandacht zal krijgen.  
 
Binnen die ontwikkeling manifesteerden zich ook verschillende stromingen in de kunst en architectuur. Eén van de kunstenaars die daarbij zijn sporen heeft achtergelaten is Gerrit Rietveld, Utrechts bekendste ontwerper en architect, icoon van Het Nieuwe Bouwen en De Stijl. In het kader van het internationale themajaar 100 jaar De Stijl zal in Utrecht uitgebreid stil worden gestaan bij zijn artistieke erfenis tegen de achtergrond van een veranderend Utrecht. 
 

Plaatsen van ontmoeting en verandering
 
Utrecht was een belangrijke stad en als zodanig per definitie een plaats waar lieden van binnen én buiten elkaar voortdurend tegenkwamen. Dit gebeurde met name in openbare gebouwen, in kerken en kloosters, op markten en in herbergen, maar ook op de universiteit en in de garnizoenen van het leger. Veel van deze ontmoetingsplaatsen zijn nog aanwezig, zij het vaak in een andere functie. Op andere plaatsen is goed te zien hoe de grens tussen stad en platteland steeds weer verschoof, hoe nieuwe stedelijke gebieden en 'nieuwe' monumenten ontstonden.
Een mooi voorbeeld van een ontmoetingsplaats van weleer is de Buurkerk (waar nu museum Speelklok gevestigd is), waar niet alleen gebedsdiensten werden gehouden, maar wat ook een openbare doorgangsroute was. In de kerk hangt nog een bord waarop staat dat boeren tijdens de kerkdienst niet met het vee door de kerk mochten lopen.
De verschuivende stad manifesteerde zich in Utrecht heel duidelijk toen de stadswallen overbodig werden, die daarop een functie kregen als stadspark. Het 16e-eeuwse bolwerk Zonneburg kreeg een functie als Sterrenwacht, en dat is daar op spectaculaire wijze allemaal nog te zien. 
 

Rietveld: Het Nieuwe Bouwen en De Stijl
 
Die nieuwe stad bood ook mogelijkheden voor nieuwe artistieke stromingen. Zo kreeg Gerrit Rietveld in de nieuwe stad de ruimte om zijn ideeën over modern wonen te realiseren. Het bekendst is natuurlijk het Rietveld-Schröderhuis, een Stijl-icoon aan de toenmalige rand van de stad. Daar vlakbij  staan nog twee blokken Rietveldwoningen en ook de 'chauffeurswoning' is in Utrecht Oost te vinden. De ideeën van Het Nieuwe Bouwen, een stroming waartoe Rietveld behoorde, zijn van grote invloed geweest op de naoorlogse woningbouw. In Hoograven ontwierp Rietveld zelf enkele woonblokken. In een daarvan is een modelwoning uit de jaren '50 ingericht. De organisatie gaat haar best doen om  enkele van deze Rietveldmonumenten opengesteld te krijgen. Meer daarover in de volgende nieuwsbrief!    

Bezoek ons op Facebook!
Tweet over ons!
Bezoek onze website!
Deel de nieuwsbrief
Tweet erover
Stuur 'm door
Copyright © 2017 Open Monumentendag Utrecht, All rights reserved.


Wilt u deze berichten niet meer ontvangen?
You can update your preferences or unsubscribe from this list

Email Marketing Powered by Mailchimp